Ga in de wintermaanden lekker naar buiten om jouw appelboom te snoeien, het is namelijk essentieel voor een gezonde groei en een rijke oogst aan heerlijke appels! Maar wanneer moet je een appelboom snoeien en hoe ga je te werk? Wij leggen het stap voor stap uit.
Wanneer de appelboom snoeien?
Stap voor stap de appelboom snoeien
Een jonge appelboom snoeien
Toppen op de juiste manier
Het snoeien van een oude appelboom
Laagstam appelboom snoeien
Lei-appelboom snoeien
Het snoeien van een appelboom is essentieel voor een gezonde groei, een goede oogst en het voorkomen van ziektes. De timing is daarbij van groot belang, want een appelboom die je te vroeg snoeit zijn gevoelig voor ziektes, zoals vruchtboomkanker. Appelbomen kunnen op twee momenten in het jaar gesnoeid worden, afhankelijk van het doel van de snoei:
De winter is de meest uitgebreide en belangrijke snoeiperiode van de appelboom. Tijdens de wintersnoei leg je de basis voor een gezonde structuur van de appelboom en stimuleer je nieuwe groei in het komende seizoen. Zo ga je te werk:
Perenbomen snoeien doe je op bijna dezelfde manier.
Het voelt misschien niet goed om de snoeischaar te zetten in je net aangeplante, nog wat iele fruitboom, maar een jonge appelboom snoeien is noodzakelijk: hij wordt er alleen maar mooier en sterker van. Zo ga je de eerste drie jaar te werk.
1. Kies drie tot vier gezonde, sterke en mooi verdeelde takken die het gestel gaan vormen van de kroon (de gesteltakken). De overige takken snoei je weg. Snoei hierbij zo dicht mogelijk bij de aanhechting. De snoeiwond sluit zich dan het snelst.
2. De gesteltakken kort je vervolgens met ongeveer een derde in. Snoei steeds tot net boven een naar buiten gericht oog. Dikkere takken kort je iets verder in dan dunne, en opgaande takken iets meer dan horizontaal groeiende. Datzelfde geldt voor takken die iets hoger aan de stam groeien.
3. Je streeft in dit stadium naar een enigszins afgeplatte vorm. Het zijn namelijk de horizontaal groeiende zijtakken die straks de vruchten zullen dragen. Om die horizontale takstand nog verder te stimuleren, buig je de – nog flexibele – gesteltakken licht naar beneden en fixeer ze met behulp van een koord en een paaltje of tentharing (niet te strak). Deze kun je eind zomer weer verwijderen.
Snoei alle naar binnen gerichte of sterk opgaande, nieuwe uitlopers helemaal weg. Snoei van de overige uitlopers zoveel weg dat een mooie verdeling langs een tak ontstaat. Top alle resterende uitlopers. Je stimuleert dan diktegroei. Het zijn deze getopte uitlopers die later de meeste vruchten dragen. Korte uitlopers top je helemaal niet, dit wordt vruchthout.
Je herhaalt de stappen van het voorgaande jaar, maar je beperkt je nu tot het toppen van de steil opgaande uitlopers. De horizontaal groeiende uitlopers laat je ongemoeid.
Vanaf het vierde jaar pas je alleen nog maar onderhoudssnoei toe, wat inhoudt dat je naar binnen groeiende, kruisende of verticaal groeiende uitlopers wegsnoeit. Daarvoor volg je het stappenplan zoals hierboven staat beschreven.
Om nieuwe uitlopers te stimuleren, is het belangrijk dat je ze op de juiste manier topt. Snoei altijd net boven een naar buiten gerichte knop (ongeveer 2-5 mm erboven). Deze knop zal de nieuwe uitloper gaan vormen. Deze richt zich naar buiten, zodat de kroon mooi open blijft. Het is het beste als je de snoeisnede een beetje laat afhellen (van de knop af). Regenwater vloeit dan snel weg. Een mooie, droge snoeiwond geneest het snelst.
Oude appelbomen hebben vaak wat extra aandacht nodig tijdens het snoeien, omdat ze vaak overwoekerd of verwaarloosd zijn. Het doel bij het snoeien van een oude appelboom is om de vitaliteit te herstellen en de vruchtproductie te verbeteren.
Een goed gesnoeide oude appelboom kan nog jarenlang mooie, smaakvolle appels voortbrengen. Regelmatig onderhoud zorgt ervoor dat de boom gezond blijft en volop in bloei komt.
Laagstam appelbomen zijn bomen waarbij de kroon relatief dicht bij de grond begint, waardoor ze ideaal zijn voor kleinere tuinen. Het snoeien van laagstam appelbomen vereist een gerichte aanpak om de vruchtbaarheid te bevorderen en ziekten te voorkomen.
De beste tijd om een laagstam appelboom te snoeien is in de late winter of het vroege voorjaar, wanneer de boom in rust is. Begin met het verwijderen van dode, beschadigde en zieke takken, want deze kunnen ziektes verspreiden en de groei van gezonde takken belemmeren. Vervolgens dun je de kroon uit door kruisende of naar binnen groeiende takken te verwijderen. Dit zorgt voor voldoende luchtcirculatie en licht in de boom, wat essentieel is voor de ontwikkeling van smakelijke appels. Houd bij het snoeien altijd de natuurlijke vorm van de boom in gedachten en gebruik scherp gereedschap om rafelige wonden te voorkomen. Een goed gesnoeide laagstam appelboom zal niet alleen beter vrucht dragen, maar ook minder gevoelig zijn voor schimmels en plagen.
Lei-appelbomen zijn speciaal gevormde bomen die vaak langs muren, schuttingen of draden worden geleid. Het snoeien richt zich op het behouden van de structuur en het stimuleren van vruchtdragende takken. Lei-appelbomen snoei je twee keer per jaar: in de winter en in de zomer. In de winter snoei je de boom in ruststand om de vorm te behouden en oude groei te verwijderen. De zomersnoei, meestal in juli of augustus, richt zich op het terugknippen van nieuwe scheuten om energie naar de vruchten te sturen.
Lees meer bij leibomen snoeien
Hoe vaak moet je een appelboom snoeien?
Een appelboom moet jaarlijks worden gesnoeid om de vorm te behouden, de vruchtproductie te stimuleren en ziekten te voorkomen.
Kun je een appelboom in de zomer snoeien?
Ja, zomersnoei is geschikt om waterlot (snelgroeiende scheuten) te verwijderen en de energie naar de vruchten te leiden.
Wat is waterlot en moet je het verwijderen?
Waterlot zijn snelgroeiende, verticale scheuten. Deze moeten meestal worden verwijderd omdat ze de vruchtproductie niet bevorderen en energie wegnemen.
Wat zijn de meest voorkomende fouten bij het snoeien van appelbomen?
Te veel snoeien in één keer, de natuurlijke vorm negeren en geen aandacht besteden aan dode of zieke takken zijn veelgemaakte fouten.
Hoe voorkom je ziektes bij het snoeien van appelbomen?
Gebruik schoon, scherp snoeigereedschap en ontsmet het na elke snoeibeurt. Snoei op droge dagen om te voorkomen dat schimmels en bacteriën de snoeiwonden binnendringen.
Wat zijn de beste gereedschappen om een appelboom te snoeien?
Een scherpe snoeischaar, takkenschaar en eventueel een snoeizaag voor dikkere takken zijn essentieel. Gebruik indien nodig een telescopische snoeizaag voor hoge takken.
Hoeveel mag je in één keer snoeien?
Snoei niet meer dan 20-30% van de takken in één jaar om de boom niet te veel te verzwakken.
Moet je vruchthout snoeien?
Vruchthout (kortere takken waar appels aan groeien) mag niet volledig worden verwijderd, maar kan licht worden gesnoeid om energie naar de resterende vruchten te sturen.
Wat is de juiste snoeivorm voor een appelboom?
De ideale vorm is een open, luchtige kroon met 3-5 hoofdtakken die gelijkmatig verspreid zijn. Dit wordt vaak een ‘kelkvorm’ genoemd.
Kun je een appelboom snoeien als hij al in bloei staat?
Het is beter om te snoeien voordat de boom in bloei staat. Snoeien tijdens de bloei kan de vruchtproductie verminderen.
Hoe kun je een appelboom snoeien om kleinere vruchten te voorkomen?
Dun de takken uit en verwijder overmatige vruchten (vruchtdunning) zodat de boom zijn energie kan richten op minder, maar grotere appels.
Is het mogelijk een appelboom te verjongen door snoeien?
Ja, een oude boom kun je verjongen door elk jaar een deel van de oude, dikke takken te vervangen door jonger hout, maar doe dit geleidelijk over meerdere jaren.
Sprinkhanen vangen, zelf parfum maken (van rozen uit het gemeenteperkje) en worteltjes zaaien: Kristel deed het al toen ze amper 8 jaar oud was. Ze is het gezicht achter TuinSeizoen en bestiert een bloeiende vasteplantentuin waar ze – dankzij een gezellig druk gezinsleven – veel te weinig tijd voor heeft. Kristel heeft een voorliefde voor opvallende bloemen in felle kleuren: floxen, dahlia’s, hortensia’s en Euphorbia’s. Geen muurbloempjes dus, maar dat is Kristel zelf ook niet.
Eindelijk een goede èn begrijpelijke uitleg voor het snoeien van een appelboompje. Ben een beginneling en durfde het nog niet aan om te snoeien omdat ik de uitleg nooit begreep. Met dit artikel in de hand ga ik morgen aan de slag!